Όλο και πιο συχνά ακούμε από τους γύρω μας ότι έχουν έλλειψη βιταμίνης D. Είτε μιλάμε για βόρειες είτε για νότιες χώρες, οφείλουμε να ελέγχουμε την ποσότητα βιταμίνης D που λαμβάνουμε, μιας και η κύρια πηγή είναι ο ήλιος και συγκεκριμένα οι ακτίνες UVB. Όσο για τα οφέλη της στον ανθρώπινο οργανισμό, αυτά είναι πολλά παραπάνω από τα δυνατά κόκαλα.

Όπως συμβαίνει με τις περισσότερες βιταμίνες και μέταλλα, ο οργανισμός μας δεν έχει την ικανότητα να την αποθηκεύει, ακόμα και αν έχουμε περάσει ένα ολόκληρο καλοκαίρι στον ήλιο. Σύμφωνα με την Jackie McCusker, διατροφολόγο στο Nutrijack στο Λονδίνο, το 50% του παγκόσμιου πληθυσμού πάσχει από έλλειψη βιταμίνης D. Ανάμεσα στους παράγοντες που την επηρεάζουν είναι οι περιβαλλοντικοί ρύποι και οι υψηλοί δείκτες SPF, καθώς και οι δύο αποτρέπουν τις ακτίνες UVB από το απορροφηθούν από τον οργανισμό. Μάλιστα, μια έρευνα του National Centre for Biotechnology Information στις ΗΠΑ έδειξε πως οι δείκτες προστασίας που ξεπερνούν το SPF 30 μπλοκάρουν τις ακτίνες UVB κατά 97,5%.


©Getty Images

Τι είναι η βιταμίνη D και σε τι ωφελεί

Όταν ο οργανισμός λάβει βιταμίνη D την μεταβολίζει σε μια ορμόνη με υποδοχείς σε όλα τα κύτταρα του σώματος. Το 90% της ποσότητας που χρειάζεται ο οργανισμός προκειμένου να έχει τη μεγαλύτερη δυνατή απόδοση, βρίσκεται στις ακτίνες του ήλιου, ενώ υπάρχει ακόμα και σε τροφές, όπως ο σολομός, οι κρόκοι αυγών, τα μανιτάρια, καθώς και το γάλα, το τυρί, τα πορτοκάλια και τα δημητριακά.

Τα σημαντικότερα οφέλη της βιταμίνης D είναι στα κόκαλα, καθώς βοηθά στην απορρόφηση ασβεστίου. Πρόσφατες μελέτες, όπως εξηγεί η McCusker, έχουν δείξει ότι κάνει πολύ περισσότερα. “Βάση ερευνών γνωρίζουμε ότι μπορεί να βοηθήσει σε μια πληθώρα προβλημάτων υγείας, όπως ο διαβήτης Τύπου Β, η αρτηριακή πίεση, αλλά και αυτοάνοσα νοσήματα όπως η σκλήρυνση, και οι λοιμώξεις του αναπνευστικού, η κατάθλιψη αλλά και στην εγκυμοσύνη, μεταξύ άλλων”. Επιπλέον, μειώνει το ρίσκο του καρκίνου, των καρδιολογικών προβλημάτων αλλά και εγκεφαλικού.


©Jamie Stoker

Ενώ η καλύτερη και πιο φυσική πηγή βιταμίνης D είναι ο ήλιος, αυτό δεν σημαίνει πως δεν πρέπει να προστατεύουμε το δέρμα μας από πιθανά ηλιακά εγκαύματα. “Δέκα λεπτά έκθεσης στον ήλιο στο 10% του σώματος μας, όπως το πρόσωπο και τα χέρια, μας δίνουν αυτό που χρειαζόμαστε”, εξηγεί η Dr. Bess Dawson- Hughes, υπεύθυνη του Bone Metabolism Labs του πανεπιστημίου Tufts. Αυτό ισχύει για τα ανοιχτά δέρματα. Το πιο σκούρο δέρμα έχει υψηλά επίπεδα μελανίνης, η οποία λειτουργεί σαν ένας φυσικός δείκτης προστασίας. Αυτό σημαίνει πως είναι πιο δύσκολο να απορροφήσουν τη βιταμίνη D, όπως λέει η Nina Jablonski, ανθρωπολόγος και υπεύθυνη έρευνας πάνω στη βιταμίνη D. “Άνθρωποι με ανοιχτό δέρμα που προέρχονται από τις Ευρωπαϊκές χώρες έχουν την ικανότητα να παράγουν βιταμίνη D από ακτίνες UVB μέχρι και έξι φορές παραπάνω από εκείνους που ζουν κοντά στον ισημερινό”. Καθώς μια πρόσφατη έρευνα που εκδόθηκε στο Journal of Steroid Biochemistry and Molecular Biology δείχνει πως οι άνθρωποι με παχυσαρκία έχουν χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D, η Dr. Bess Dawson- Hughes προσθέτει πως υπάρχουν και περιβαλλοντικοί παράγοντες που μας εμποδίζουν να παίρνουμε τη σωστή ποσότητα, όπως τα σύννεφα, το όζον, καθώς και οι περιβαλλοντικοί ρύποι.