Πριν από 50 χρόνια, στις 20 Ιουλίου 1969, η αποστολή Apollo 11 οδήγησε επιτυχώς τους πρώτους ανθρώπους στη Σελήνη. Ο Neil Armstrong και ο Buzz Aldrin πάτησαν το πόδι τους εκεί που κανείς μέχρι τότε δεν είχε φτάσει. Ήταν μια ιστορική στιγμή, με περίπου 600 εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως να την παρακολουθούν σε απευθείας μετάδοση, κορυφώνοντας μια δεκαετία ανταγωνισμού για την κατάκτηση του διαστήματος – από την εκτόξευση του Sputnik 1 από τη Ρωσία το 1957 η Δύση και η Σοβιετική Ένωση επιδόθηκαν σε αγώνα δρόμου για την επίτευξη του μεγάλου σκοπού. Το διαστημικό ράλι του Ψυχρού Πολέμου είχε σοβαρό αντίκτυπο, όχι μόνο στη συζήτηση για τη σχέση μας με τον σύμπαν, αλλά και στην πολιτιστική εξέλιξη γενικότερα.

 


Pierre Cardin
©Getty Images

Σε αυτό το πλαίσιο οι σχεδιαστές μόδας André Courrèges, Paco Rabanne και Pierre Cardin εμπνεύστηκαν και πρότειναν έναν εντελώς νέο τρόπο ντυσίματος. Αυτοί και άλλοι συνάδελφοί τους δημιούργησαν μια κληρονομιά, η οποία συνεχίζεται. Καθώς γιορτάζουμε την 50ή επέτειο από την προσσελήνωση, η Vogue γυρνάει μισό αιώνα πίσω και ανιχνεύει τις επιρροές στη μόδα αστερισμών, αστροναυτών, εξωγήινων και άλλων στοιχείων που χαρακτηρίζουν το μεγάλο άγνωστο.

 


Chanel
©Getty Images

André Courrèges

Του αποδίδεται -από κοινού με τη Mary Quant- η επιβολή της μίνι φούστας, ενώ βρίσκεται στην κορυφή της λίστας των σχεδιαστών που επηρεάστηκαν από την εξερεύνηση του ηλιακού μας συστήματος. Ξεκινώντας από τη συλλογή Space Age του 1964, με αφθονία λευκού και ασημί, ο André Courrèges εξέφρασε από τους πρώτους την αισθητική της εποχής. Πέρα από το κοντό μήκος του ποδόγυρου επινόησε και άλλα στοιχεία που όρισαν την εμφάνιση του «Moon Girl», όπως οι φλατ μπότες, τα γυαλιά-μάσκες, τα καπέλα-κράνη και τα ρούχα από PVC. Η εμμονή του με την άνεση, την καινοτομία και την πρωτοπορία συνεχίστηκε και μετά την προσσελήνωση, ενώ έλαβε πρόσκληση να επισκεφθεί το κέντρο ελέγχου της NASA, στο ακρωτήριο Canaveral.

 


Andre Courreges
©Getty Images

Paco Rabanne

Για τον Ισπανό σχεδιαστή Paco Rabanne ο διαστημικός ανταγωνισμός υπήρξε η τέλεια αφορμή για την επινόηση ενός φανταστικού μέλλοντος στη μόδα. Χρησιμοποιώντας αντισυμβατικά υλικά -συμπεριλαμβανομένου του χαρτιού, του πλαστικού και, κυρίως, του μετάλλου- τα σχέδια του συχνά μοιάζουν με μια πολύ όμορφη (και μερικές φορές αποκαλυπτική) θωράκιση απέναντι σε ένα μυστηριώδες σύμπαν. Με τον παιχνιδιάρικο ισχυρισμό ότι «ταξίδεψαν στη Γη από τον πλανήτη Αλτάιρ για να θεμελιώσουν τον πολιτισμό πριν από 78.000 χρόνια», οι δημιουργίες του υπονοούσαν ένα ιδανικό ταξίδι στο χρόνο, συνδυάζοντας στοιχεία από μεσαιωνικούς θώρακες και άλλες ιστορικές ενδυμασίες σε μια αβέβαιη σύγχρονη εποχή. Οι τολμηρές γραμμές και οι πρωτοποριακές μέθοδοι κατασκευής των κοστουμιών της ταινίας Barbarella του 1968 έχουν αντιγραφεί πολλές φορές κατά τη διάρκεια των δεκαετιών, ενώ σε σύγχρονες εκδόσεις έχουμε δει να φοριούνται ανάλογα ρούχα από διασημότητες όπως η Paris Hilton και η Bella Hadid. Πιο πρόσφατη επανέκδοση είναι η πολύ δημοφιλής μεταλλική του τσάντα του 1969.

 


Paco Rabanne
©Getty Images

Pierre Cardin

Όπως και οι συνάδελφοί του σχεδιαστές στη δεκαετία του 1960, ο Pierre Cardin ανταποκρίθηκε στην πρόκληση της εξερεύνησης του σύμπαντος, μεταφράζοντάς τη σε έντονα χρωματιστά ρούχα με σχέδια ιδανικά για μια γαλαξιακή γυναικεία φιγούρα. Με αγάπη για τις ασυνήθιστες λεπτομέρειες (βινύλ, υπερμεγέθη φερμουάρ, γεωμετρικά σχήματα, στενές ολόσωμες φόρμες) και αρχιτεκτονική προσέγγιση, τα ρούχα του διέθεταν χάρη και χιούμορ. Το σόου του με τίτλο Space Age and Futurism, το 1969, ήταν έντονα επηρεασμένο από την προσσελήνωση, με λαμπερές κάπες και φορέματα με πτυχώσεις που θύμιζαν πυραύλους. Όπως ο Courrèges, δέχθηκε πρόσκληση να επισκεφτεί τη NASA, ενώ υπήρξε ο πρώτος πολίτης στον κόσμο που φόρεσε το κοστούμι με το οποίο ο Neil Armstrong ταξίδεψε στη Σελήνη, μετά από φημολογούμενη δωροδοκία ενός φύλακα να του επιτρέψει την πρόσβαση στο χώρο που φυλασσόταν. Η εμπειρία του άφησε τόσο έντονα συναισθήματα, ώστε το 2000 είπε ότι ακόμα ονειρευόταν να αποκτήσει σπίτι στο φεγγάρι.

 


Pierre Cardin
©Getty Images

Thierry Mugler A/W ‘79

Οι δραματικές αναλογίες του Thierry Mugler και οι φαντασιακοί του άνθρωποι-cyborg μοιάζουν με τους λογικούς κληρονόμους της διαστημικής παράδοσης στη μόδα. Τα μοντέλα του συχνά θύμιζαν φοβερά όντα από άλλον πλανήτη (διόλου τυχαία, ονόμασε ένα άρωμά του Alien), με άφθονη μεταλλική θωράκιση τύπου Paco Rabanne και τολμηρά κοψίματα. Τα τέλη της δεκαετίας του ’70 ήταν μια «διαστημική» περίοδος για τον σχεδιαστή, που παρουσίασε από γυαλιστερά και ασημένια φορέματα μέχρι χρυσά κοστούμια και καπέλα-κράνη. Στη συλλογή του για τη σεζόν A/W ‘79 κοίταξε ταυτόχρονα προς τα πίσω και προς τα εμπρός, συνδυάζοντας τον φουτουρισμό του ‘60 με την υπερβολή της δεκαετίας του ’80.

 


Thierry Mugler
©Getty Images

Thierry Mugler
©Getty Images

Issey Miyake S/S ‘95

Το έξω διάστημα με τα παράξενα σκάφη, τα πράσινα ανθρωπάκια και άλλα φανταστικά θέματα πρόσφερε επίσης έμπνευση στους σχεδιαστές. Τα φορέματα-ιπτάμενοι δίσκοι του Issey Miyake συνδύαζαν εκπληκτικά στοιχεία από τα γιαπωνέζικα φαναράκια, τα βιομορφικά γλυπτά και τα UFO. Κυκλοφόρησαν σε πολυάριθμα σχήματα και χρώματα κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, ενώ τα πτυχωτά πολυεστερικά ρούχα του έδιναν την εντύπωση ιπτάμενων δίσκων, προσφέροντας μοναδική κίνηση στο σώμα – σαν ένα περίεργο, αιωρούμενο αντικείμενο ακριβώς πάνω από το έδαφος.

 


©Getty Images

Givenchy A/W ‘99

Οι δημιουργίες του Alexander McQueen υπαινίσσονταν συχνά φανταστικούς τόπους – και όχι μόνο στο τελευταίο του σόου για τη σεζόν S/S ’10, όπου είδαμε μια φουτουριστική αναπαράσταση της Ατλαντίδας του Πλάτωνα με υβρίδια ζώων, ανθρώπων και ωκεάνιων πλασμάτων. Εντούτοις, η πιο διαστημική ίσως εποχή του ήταν κατά τη διάρκεια της θητείας του στον Givenchy, με τη συλλογή A/W ‘99 να εστιάζει στην τεχνολογία, τα ανδροειδή και σε ένα αβέβαιο μέλλον στην αυγή του millennium (λόγω της πιθανολογούμενης τότε παράλυσης των υπολογιστών από το παράσιτο Υ2Κ που δεν θα επέτρεπε, υποτίθεται, στα λογισμικά να μετατρέψουν το 99 σε 00, αλλά το έτος θα άλλαζε σε 1900). Όπως και με τους σχεδιαστές των προηγούμενων δεκαετιών, ο McQueen έδωσε μορφή σε αυτή την ιδέα μέσα από μια σειρά καινοτόμες και τολμηρές δημιουργίες. Μοντέλα με αυστηρά καρέ μαλλιά περπατούσαν σε ένα μεταλλικό διάδρομο φορώντας ρούχα από γυαλιστερά sci-fi υφάσματα, παλτά που θύμιζαν Blade Runner, μπότες μέχρι το γόνατο και δημιουργίες με περίτεχνα κεντήματα. Άλλα έφεραν LED που αναβόσβηναν, μια έξυπνη σύνδεση των ρούχων με τις μηχανές.

 


Givenchy
©Getty Images

Balenciaga S/S ‘07

Το διάστημα έχει επηρεάσει βαθιά την ποπ κουλτούρα -από τα βιβλία επιστημονικής φαντασίας μέχρι τα κινηματογραφικά έπη και τα μουσικά άλμπουμ- προσφέροντας μια πλούσια πλατφόρμα έμπνευσης στους σχεδιαστές. Στη συλλογή S/S ‘07 του Balenciaga ο Nicolas Ghesquière ανατρέχει στις ταινίες The Terminator και Tron, αλλά και στα διαστημικά έπη Star Wars, με μια σειρά από χρυσά leggings που παραπέμπουν στο ρομπότ C-3PO, που έχει αποδειχθεί διαχρονικό style icon. Ο οίκος Rodarte εμπνεύστηκε επίσης από αυτό και από τον χαριτωμένο σύντροφό του R2-D2 για τη συλλογή A/W ‘14, όπως βέβαια και από τον Luke Skywalker και τον Yoda.

 


Balenciaga
©Marcio Madeira

Hussein Chalayan S/S ‘07

Όπως οι σχεδιαστές της δεκαετίας του 1960, ο Hussein Chalayan επέδειξε φουτουριστικό πνεύμα προσπαθώντας να υποθέσει τι θα μπορούσαμε να φορέσουμε σε ένα διαφορετικό σύμπαν. Στη συλλογή του S/S ‘07 όχι μόνο παρουσίασε το φόρεμα-φούσκα, αλλά έκανε και ένα γρήγορο μάθημα ιστορίας μέσα από έξι ενδύματα που άλλαζαν μορφή μπροστά στα μάτια των θεατών. Τα μαγικά εφέ του σόου, για τα οποία ήταν υπεύθυνη η ίδια ομάδα που εργάστηκε στις ταινίες Harry Potter, μεταμόρφωναν τα ρούχα και τα αξεσουάρ πάνω στα μοντέλα. Κάθε μεταμόρφωση χειροκροτήθηκε θερμά, καθώς ο Chalayan επέκτεινε για άλλη μια φορά τα όρια της φόρμας και της λειτουργικότητας.

 


Hussein Chalayan
©Getty Images

Christopher Kane Resort 2011

Η τεχνολογική πρόοδος έχει προσφέρει πολλές δυνατότητες, ιδίως στην απόρριψη των συχνά αποτυχημένων προβλέψεων για το τι συμβαίνει πέρα ​​από τον μικρό μας πλανήτη. Στις αρχές της δεκαετίας που διανύουμε είδαμε μια γκάμα γαλαξιακών prints σε φορέματα, μπλουζάκια, τσάντες και σε κάθε άλλη διαθέσιμη επιφάνεια. Η εντυπωσιακή δημοφιλία αυτών των μοτίβων παραπέμπει στο σόου του Christopher Kane για τη resort συλλογή του 2011. Με τίτλο Into the Galaxy και με έμπνευση εικόνες τραβηγμένες από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble (το οποίο ενεργοποιήθηκε το 1990), ο σχεδιαστής μετέτρεψε αυτές τις εκθαμβωτικές παραστάσεις σε ποθητά ενδύματα, στα οποία οι μαύρες δερμάτινες λεπτομέρειες εξισορροπούνταν από σιφόν με πορτοκαλί λάμψεις, λαμπερό ροζ, δροσερό τυρκουάζ και βαθύ μπλε. Από μια κάποια απόσταση το μάτι μπορούσε να ερμηνεύσει αυτά τα σχέδια ως μελανές μαρμάρινες επιφάνειες ή φλεγόμενα τοπία. Δίπλα στα αυθεντικά γαλαξιακά πυροτεχνήματα ήταν ακόμα πιο συναρπαστικά.

 


Christopher Kane
©Christopher Kane

Dior Couture A/W ‘14

Το ζήτημα της διαστημικής ενδυμασίας δεν περιορίζεται στην αφηρημένη έμπνευση, είναι επίσης πρακτικό. Σε κάθε περίπτωση, όποιος ταξιδέψει πέρα από τη γήινη ατμόσφαιρα, εξαρτάται απόλυτα από τα ρούχα του για να μείνει ζωντανός. Και σε μια εποχή δυνητικού διαστημικού τουρισμού, το επόμενο στάδιο της δημιουργίας τέτοιων κοστουμιών είναι κρίσιμο και περίπλοκο. Αυτές οι ανησυχίες πιθανότατα δεν απασχολούσαν τον Raf Simons όταν ετοίμαζε τη συλλογή A/W ’14 για τον οίκο Dior, ωστόσο τα σχέδιά του σίγουρα πυροδότησαν τον προβληματισμό σχετικά με την ενδυματολογική διάσταση ενός διαστημικού ταξιδιού. Επιλέγοντας, όπως και ο Chalayan, να αντιπαραθέσει ιστορικές αναφορές με φουτουριστικές ιδέες, παρουσίασε μια σειρά ρούχων από μεταξωτό ταφτά με αστραφτερά κεντήματα που υπονόμευαν τη χρηστικότητά τους. Ήταν εμφανής η επιρροή του προκατόχου του, John Galliano, ο οποίος εμφανίστηκε στο σόου του οίκου Dior για τη σεζόν F/W 2006-‘07 φορώντας στολή αστροναύτη.

 


Dior
©Getty Images

Versace Menswear A/W ‘16

Πολλοί οίκοι μόδας διαχειρίζονται με προσοχή την ταυτότητά τους, γνωρίζοντας ότι αυτή μεταφράζεται σε πολλά χρήματα. Μερικές φορές όμως έρχεται η στιγμή να καινοτομήσουν – και δεν είναι ίσως έκπληξη για όποιον ονειρευόταν μικρός να γίνει αστροναύτης ότι η χρήση του λογότυπου της NASA έχει αυξηθεί ραγδαία τα τελευταία χρόνια. Αξιοποιήθηκε από σχεδιαστές όπως ο Heron Preston στην Coach, από αλυσίδες μόδας όπως η Urban Outfitters, αλλά και από την Donatella Versace στην ανδρική συλλογή A/W ‘16 με NASA style patches, ζωδιακά σύμβολα και αστραφτερά bomber jackets. Συνδυάζοντας τo αναγνωρίσιμo κόκκινo, μπλε και άσπρo σήμα της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας με τα χαρακτηριστικά κεφάλια της Μέδουσας και τους κεντημένους αστερισμούς (όλα με τη λέξη Versace φυσικά), η εκκεντρική συλλογή διαθέτει την οικεία εικονογραφία του διαστημικού ταξιδιού.

 


Versace
©Getty Images

Versace
©Getty Images

Chanel RTW A/W ‘17

Για το σόου του οίκου Chanel A/W ‘17 ο Karl Lagerfeld ετοίμασε ένα διαστρικό ταξίδι. Ερμηνεύοντας την πληροφορία της NASA ότι μπορεί να υπάρχει ζωή στο ηλιακό σύστημα TRAPPIST-1, παρουσίασε ένα εκπληκτικό θέαμα μιας μάλλον κομψής καθημερινότητας πέρα από τη Γη. Τα συνηθισμένα tweeds και μαργαριτάρια έλαβαν κοσμική διάσταση, με λαμπερές moon boots, διαφάνειες, μεταλλικές καπιτονέ κάπες και αστρικά μοτίβα. Τα φουσκωτά μαλλιά των μοντέλων και οι μεγάλες βλεφαρίδες παρέπεμπαν στους προκατόχους του Lagerfeld στη δεκαετία του 1960, ενώ τα ασημένια σακίδια υποδήλωναν ετοιμότητα για απογείωση. Εντυπωσιακό σκηνικό στο σόου ο έτοιμος για εκτόξευση πύραυλος, με μουσική υπόκρουση το Rocket Man του Elton John.

 


Chanel
©Getty Images

Chanel
©Getty Images

Louis Vuitton S/S ‘19

Ο οίκος Louis Vuitton επέδειξε ιδιαίτερη αγάπη στα διαστημικά θέματα τα τελευταία χρόνια. Μετά από τον δικό του πύραυλο στην πασαρέλα της προηγούμενης σεζόν, το σόου S/S ‘19 είχε πολλά διαστημικά χαρακτηριστικά, με ασημένιες παγιέτες και αρχιτεκτονικά κράνη. Υπαινισσόμενη το διαχρονικό ενδιαφέρον του για τις φουτουριστικές σιλουέτες, η αιχμηρή ραπτική του Ghesquière με τα φουσκωτά μανίκια και τα prints με διαστημικά σκάφη και πλανητικά τοπία απογείωσε τις δημιουργίες του. Αλλά δεν είναι μόνο ο Ghesquière που έχει δείξει φουτουριστικό ενδιαφέρον στον οίκο. Πριν από αυτόν, ο Louis Vuitton υπέκυψε πολλές φορές στη γοητεία του διαστημικού ταξιδιού, με πιο αντιπροσωπευτική τη φωτογραφημένη από την Annie Leibovitz καμπάνια του 2009, με τον Buzz Aldrin, τη Sally Ride (την πρώτη Αμερικανίδα στο διάστημα) και τον Jim Lovell (κυβερνήτη του Apollo 13 και πρώτου ανθρώπου που ταξίδεψε τέσσερις φορές στο διάστημα).

 


Louis Vuitton
©Getty Images

Louis Vuitton
©Getty Images

Iris van Herpen Couture S/S ‘19

Με την ιδιαίτερη 3D εκτύπωση και τη χρήση υλικών που επαναπροσδιορίζουν το τι μπορεί να φορεθεί, τα καινοτόμα σχέδια της Iris van Herpen μοιάζει να υφαίνουν τα σύγχρονα διαστημικά όνειρα. Συχνά αποκαλούμενη «hi-tech» και «sci-fi», η συλλογή S/S ’19 της Ολλανδέζας σχεδιάστριας είναι εμπνευσμένη από μια σειρά αστρικούς χάρτες του Andreas Cellarius από το πολύ μακρινό 1660, με τίτλο Harmonia Macrocosmica. Μια πανέμορφη εικονογραφία ουρανίων σωμάτων που προσπαθεί να αποτυπώσει τι υπάρχει πέρα από αυτό που μπορεί να δει το γυμνό μάτι, υπενθύμιση της διαρκούς γοητείας που ασκεί το σύμπαν στον άνθρωπο. Στα χέρια της Van Herpen οδήγησε σε φανταστικά φουτουριστικά φορέματα από οργάντζα (σχεδιασμένα σε συνεργασία με τον πρώην μηχανικό της NASA και νυν καλλιτέχνη Kim Keever), σπειροειδή σχήματα και μια παλέτα στις πολλές αποχρώσεις του ουρανού.

 


Iris Van Herpen
©Getty Images