Ο μύθος θέλει το trench coat ένδυμα των στρατιωτών στα χαρακώματα του Πρώτου Παγκόσμιου Πολέμου – εξ ου το όνομα (trench στα αγγλικά σημαίνει τάφρος) και η παροιμιώδης αντοχή του. Στην πραγματικότητα πρόκειται για την εξέλιξη του αδιάβροχου που δημιούργησαν ο Σκωτσέζος χημικός και εφευρέτης Charles Macintosh και ο επίσης εφευρέτης Βρετανός Thomas Hancock (ιδρυτής της βρετανικής βιομηχανίας καουτσούκ), στις αρχές της δεκαετίας του 1820. Εκείνοι που το φορούσαν, δε, κατά τη διάρκεια του μεγάλου πολέμου ήταν κατά κύριο λόγο οι υψηλόβαθμοι αξιωματικοί, επιβάλλοντας μέσω αυτού ακόμα και στο χαράκωμα την εκ της θέσεώς τους διάκριση.

 


Ο Winston Churchill (δεξιά)
©Getty Images

Αυτό, λοιπόν, το αδιάβροχο του Macintosh και του Hancock, γνωστό ως «mack», ήταν φτιαγμένο από βαμβάκι επικαλυμμένο με καουτσούκ και προοριζόταν για αυτούς που ασχολούνταν με την ιππασία, το ψάρεμα, τις υπαίθριες δραστηριότητες ή υπηρετούσαν στο στρατό. Καθώς η τεχνολογία εξελισσόταν, η επικάλυψη από καουτσούκ επέτρεπε στο ύφασμα να αναπνέει, απωθώντας παράλληλα πιο αποτελεσματικά το νερό. Το 1853, ένας ράφτης της αριστοκρατίας από το Mayfair, ονόματι John Emary, ανέπτυξε ένα βελτιωμένο αδιάβροχο το οποίο παρήγαγε με την επωνυμία της εταιρείας του, Aquascutum – από τις λατινικές λέξεις aqua-νερό και scutum-ασπίδα.


Διαφήμιση του Burberry, 1909
©Getty Images

Ο Thomas Burberry, ένας νεαρός υφασματέμπορος από το Hampshire τον μιμήθηκε το 1856, ιδρύοντας την επωνυμία του. Με την αδιαβροχοποίηση των ινών βαμβακιού και μαλλιού και όχι του τελικού προϊόντος, το ύφασμα «gabardine» που δημιούργησε το 1879 ήταν πιο εξελιγμένο και έγινε δημοφιλές σε εξερευνητές, αεροπόρους και κυρίους που αγαπούσαν την περιπέτεια.

 


Ο Humphrey Bogart στη ταινία "Casablanca"
©Getty Images

Τόσο ο Aquascutum όσο και ο Burberry διεκδίκησαν την εφεύρεση του trench coat του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, αλλά η αλήθεια είναι ότι και οι δύο συνέβαλαν στη διάδοση ενός ήδη υπάρχοντος πανωφοριού, προσαρμόζοντάς το για στρατιωτική χρήση. Η εικόνα των υψηλόβαθμων αξιωματικών να συμμετέχουν γενναία στην πολεμική προσπάθεια φορώντας το αδιάβροχο στα χαρακώματα συνέβαλε τα μέγιστα στην αίγλη του ρούχου. Η υψηλή τιμή των trench coat των οίκων Burberry και Aquascutum τα έκαναν προσιτά μόνο στα υψηλά βαλάντια, όμως κυκλοφόρησαν και φθηνότερες μιμήσεις τους από μικρότερες εταιρείες – όπως ακριβώς συμβαίνει και σήμερα. Έτσι, αλλοδαποί στρατιώτες και πολίτες άρχισαν να το φορούν κατά τη διάρκεια του πολέμου, σε ένδειξη πατριωτισμού.

 


Η Meryl Streep στη ταινία "Kramer vs Kramer"
©Getty Images

Αυτό το πανωφόρι των χαρακωμάτων του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου (ο όρος χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά σε ένα εμπορικό έντυπο του 1916) ήταν ντουμπλαρισμένο στο στήθος, εφαρμοστό στη μέση και άνοιγε λίγο κάτω από το γόνατο. Η ζώνη του διέθετε μια αγκράφα σε σχήμα «D» για να δένει καλά, στην πλάτη μια «κάπα» εμπόδιζε το νερό να εισχωρεί στο ύφασμα από κάτω της, ενώ οι τα σκισίματα στους ώμους επέτρεπαν στον αέρα να κυκλοφορεί. Οι τσέπες ήταν βαθιές, οι μανσέτες μπορούσαν να σφίξουν στον καρπό και τα κουμπιά στο λαιμό προστάτευαν από τα δηλητηριώδη αέρια. Κάποια διέθεταν μια ζεστή, αφαιρούμενη επένδυση, η οποία μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως στρώμα, αν χρειαζόταν. Οι επωμίδες πρόδιδαν το βαθμό αυτού που φορούσε το αδιάβροχο, το οποίο κατά τη διάρκεια του πολέμου ήταν χακί, για καλύτερο καμουφλάζ.

Αν και φορέθηκε από αξιωματικούς και κατά τη διάρκεια του Β ‘Παγκοσμίου Πολέμου, το trench coat άρχισε να αποβάλλει τον στρατιωτικό του χαρακτήρα ήδη από τη δεκαετία του 1940, καθώς άρχισε να εξιδανικεύεται από το Χόλιγουντ. Αντικαθιστώντας την εικόνα του αξιωματικού του στρατού με εκείνη του δημοσιογράφου, του γκάνγκστερ, του ντετέκτιβ, του κατάσκοπου ή της σαγηνευτικής femme fatale, η βιομηχανία του κινηματογράφου βοήθησε την καμπαρντίνα να βρει μια θέση σε μια μοντέρνα ντουλάπα. Από τον Humphrey Bogart στην Casablanca, την Audrey Hepburn στο Breakfast at Tiffanys, τη Marlene Dietrich στο Foreign Affair μέχρι τη Meryl Streep στο Kramer vs. Kramer, το trench coat έγινε συνώνυμo ατρόμητων αντρών και πανέξυπνων γυναικών.

 


Maison Margiela Menswear Fall 2018
©Indigital

Burberry Fall 2019
©Gorunway

Σήμερα έχει επαναπροσδιοριστεί από σχεδιαστές όπως οι Martin Margiela, Rei Kawakubo και Jean-Paul Gaultier, εξακολουθώντας ωστόσο να αποτελεί σήμα κατατεθέν του οίκου Burberry. Σε διάφορα στυλ, χρωματικούς συνδυασμούς και μήκη, με ή χωρίς πολλές από τις αρχικές λεπτομέρειες, μπορεί να έχει χάσει τη λειτουργική στρατιωτική του σημασία, αλλά εξακολουθεί να διατηρεί την κλασική του γοητεία.