Το περασμένο καλοκαίρι, η κορυφαία πλατφόρμα αναζητήσεων για οnline αγορές μόδας Lyst κατέταξε τα Iro ballet flats της Ancient Greek Sandals στο νούμερο έξι της λίστας του με τα πιο δημοφιλή fashion items σε διεθνή κλίμακα. Λίγο νωρίτερα, η Gigi Hadid είχε φορέσει τα Jelly Crab sandals για την ανοιξιάτικη καμπάνια της εταιρείας της, Guest in Residence, προετοιμάζοντας το έδαφος για την εκρηκτική τους διάδοση και την καθιέρωση ως ενός από τα πιο χαρακτηριστικά it-items της καλοκαιρινής σεζόν. Μέσα στα 15 χρόνια διαδρομής τους, τα χειροποίητα στην Ελλάδα Ancient Greek Sandals έχουν συμπληρώσει τις εμφανίσεις των Sarah Jessica Parker, Rihanna, Michelle Obama και άλλων διάσημων fashion icons, και έχουν φτάσει στις σελίδες των New York Times. Η εξωστρέφεια του brand είναι αδιαμφισβήτητη και αποτελεί άκρως ενθαρρυντικό παράδειγμα για την «εξαγωγή» της υψηλής ελληνικής σανδαλοποιίας στην παγκόσμια αγορά πολυτελών ειδών.
«Εμείς υπήρξαμε εξωστρεφείς από την πρώτη στιγμή. Πρώτα μάς ανακάλυψαν στην Αμερική και παρήγγειλαν τη συλλογή από το Net-a-Porter και έπειτα ήρθαν οι Έλληνες πελάτες», μου λέει η Χριστίνα Μαρτίνη, creative director και co-founder του brand, μαζί με τον Νικόλα Μίνογλου. «Τίποτα, όμως, δεν θα γινόταν χωρίς τους τεχνίτες μας, τους ανθρώπους που ξέρουν να χειρίζονται τα σανδάλια. Σε αυτή τη δεξιοτεχνία βασιστήκαμε: στην εμπειρία τους αλλά και στην παράδοση της Μεσογείου στη σανδαλοποιία. Γι’ αυτό και πρόκειται για κάτι που δεν μπορεί να κάνει ο καθένας». Αν, ωστόσο, κάποιος ή κάποια φιλοδοξεί να ασχοληθεί με την κατασκευή υποδημάτων στην Ελλάδα, έχει ευκαιρίες; «Δυστυχώς, λείπουν οι δομές και η παραγωγική δύναμη μειώνεται συνεχώς. Είναι ελάχιστα τα εργοστάσια όπου ένας νέος μπορεί να μαθητεύσει δίπλα σε κάποιον έμπειρο τεχνίτη. Και η αλήθεια είναι πως τα εργοστάσιά μας δεν αποτελούν ελκυστικά περιβάλλοντα εργασίας. Χρειάζονται αναδιαμόρφωση και νέες υποδομές ώστε να θελήσουν οι νέοι να δουλέψουν εκεί. Και, φυσικά, χρειάζεται η δημιουργία μιας καλής σχολής ώστε να αρχίσει η ελληνική βιοτεχνία να εξελίσσεται όπως παλιά», εξηγεί.
Οι ίδιοι, αν και έχουν βασίσει την ταυτότητα του brand στο «Handmade in Greece», έχουν σκεφτεί να μεταφέρουν την παραγωγή αλλού λόγω αυξημένου κόστους. Προς το παρόν, επιμένουν ελληνικά, όπως επιμένουν και στο craftsmanship που τους ανέδειξε, «το επάγγελμα του μέλλοντος», όπως το χαρακτηρίζει η Μαρτίνη. «Από τη στιγμή που όλα γίνονται με ΑΙ, όσα κατασκευάζονται από ανθρώπινο χέρι θα γίνονται όλο και πιο σπάνια στο μέλλον. Αυτό, σε συνδυασμό με τον κορεσμό που δημιουργεί το fast fashion, θα ανοίξει εκ νέου τον δρόμο για την αξία της χειροποίητης δημιουργίας. Γι’ αυτό και παροτρύνω τα νέα παιδιά να στραφούν στο χειροποίητο και στα ατελιέ που αναζητούν χέρια», αναφέρει.
Η επόμενη μέρα για τα Ancient Greek Sandals είναι πάντα υπό διαμόρφωση, αλλά οι κώδικες δεν αλλοιώνονται: ακατέργαστο δέρμα, δερμάτινες σόλες, απουσία ραφών και φόδρας, επιλεκτική παρακολούθηση τάσεων. «Δεν συνηθίζουμε να υιοθετούμε τάσεις που δεν μας ταιριάζουν, όσο δημοφιλείς και αν είναι. Προσαρμοζόμαστε και κρατάμε στοιχεία που από την αρχή αποτέλεσαν συστατικό της επιτυχίας μας, όπως τα δερμάτινα κορδόνια στα μοκασίνια μας. Τα Jellies, για παράδειγμα, προέκυψαν από τα πλαστικά παπούτσια που κατασκεύαζε ο παππούς του Νικόλα στο εργοστάσιο που είχε. Ήταν αυτές οι χιαστί παντόφλες με τρυπούλες που φορούσαν οι χτίστες στην Ελλάδα το ’70 και το ’80. Βρήκαμε παλιούς καταλόγους στο γραφείο του και, μόλις είδα το σχέδιο, του είπα: “Πρέπει να το κάνουμε”. Έτσι γεννήθηκαν οι μπαλαρίνες» – η πιο πρόσφατη επιτυχία του brand. «Μας αγχώνει λίγο η επιτυχία», παραδέχεται. «Γιατί μετά αναρωτιέσαι ποια θα είναι η επόμενη. Παρατηρήσαμε όμως ότι, τελικά, ο κόσμος δεν έχει ανάγκη από περισσότερα παπούτσια, αλλά από ένα-δύο στιλ που λειτουργούν ως passe-partout. Συνεχίζουμε λοιπόν την έρευνα για τα επόμενα».
