Η πρώτη φορά που διάβασα την υπέροχη φράση «domestic sensualist» ήταν σε ένα άρθρο των New York Times για τη Frances Mayes, τη συγγραφέα του παγκόσμιου best seller Under the Tuscan Sun, που μεταφέρθηκε με επιτυχία στη μεγάλη οθόνη, με πρωταγωνίστρια την πάντα οικεία και ήρεμα αισθησιακή Diane Lane. Στις αρχές της δεκαετίας του ’90, η Mayes αγόρασε μια παλιά βίλα στην Τοσκάνη και στο βιβλίο της, που κυκλοφόρησε το 1996, κατέγραψε τη διαδικασία ανακαίνισης και τη σταδιακή μεταμόρφωσή της, μαζί με τη δική της μύηση στην dolce vita. Για εκείνη, «γλυκιά ζωή» δεν σήμαινε κοσμοπολίτικες βραδιές στις ιταλικές μητροπόλεις, αλλά την απόλαυση του να διαλέγεις χειροποίητα πλακάκια για την κουζίνα, σκεύη και λευκά είδη που θα γεμίσουν το σπίτι με ήχους και υφές που αγαπάς, τη μυρωδιά της εξοχής που μπαίνει από τα ανοιχτά παράθυρα, του φρέσκου καφέ το πρωί, του φαγητού που μαγειρεύεται αργά. Για τη Mayes, dolce vita ήταν η γλυκιά ιεροτελεστία τού να χτίζεις μια καθημερινότητα στον πιο οικείο σου χώρο, για σένα και για εκείνους με τους οποίους επιλέγεις να τον μοιραστείς.
Domestic Sensualists
Με λίγο περισσότερη έρευνα ανακάλυψα ότι τον όρο «domestic sensualists» δεν τον επινόησε η Mayes, αλλά μια άλλη γυναίκα συγγραφέας, η Laurie Colwin. Μυθιστοριογράφος, διηγηματογράφος και αρθρογράφος γαστρονομίας, αγαπημένη πένα του The New Yorker και του Gourmet, με κείμενα που φιλοξενήθηκαν ακόμη και στο Playboy, η Colwin έγραφε για τη Νέα Υόρκη, τον έρωτα και τις οικιακές και καθημερινές απολαύσεις με τρόπο τρυφερό, πνευματώδη και ανθρώπινο. Στα βιβλία της, Home Cooking και More Home Cooking, που διαβάζονται τόσο ως συλλογές συνταγών όσο και ως απομνημονεύματα, διατύπωσε τη δική της φιλοσοφία για τους ηδονιστές της οικιακής ζωής, τους «αισθησιαστές της καθημερινότητας», που αντλούν χαρά από τον ρυθμό με τον οποίο κυλάνε οι μέρες τους. Ο αισθησιαμός για την Colwin δεν παραπέμπει στη στερεοτυπική έννοια, αλλά αναφέρεται κυριολεκτικά στο πώς οι αισθήσεις μας διεγείρονται από το περιβάλλον γύρω μας – από την υφή ενός τραπεζομάντιλου, τη μυρωδιά του φρέσκου καφέ, τη ζεστασιά ενός σπιτιού γεμάτου ζωή και φωνές.
Ο κόσμος της δεν χαρακτηριζόταν από τρυφηλότητα και επίδειξη της χλιδής και των ανέσεων· αντίθετα, ήταν ελαφρώς ακατάστατος, με μια αταξία που γεννιέται όταν η ζωή συμβαίνει πραγματικά μέσα σε ένα σπίτι, απέχοντας παρασάγγας από τους μινιμαλιστικούς, στιλιζαρισμένους και επιτηδευμένους χώρους που κατακλύζουν τον αλγόριθμο. Μιλώντας για σπίτια, αρώματα και αισθησιασμό, όταν αποφάσισα να νοικιάσω το σπίτι όπου μένω τώρα, σημαντικό ρόλο έπαιξε και το ότι είχε μπανιέρα αντί για ντουσιέρα και, κάθε φορά που απολαμβάνω ένα χαλαρωτικό αφρόλουτρο μετά από μια μέρα που οι επαγγελματικοί ρυθμοί έχουν αποσυντονίσει την εσωτερική ισορροπία μου, επιβεβαιώνω ότι πήρα τη σωστή απόφαση. Πρόσφατη ανακάλυψη είναι και η σειρά προϊόντων Mienne, με μότο «καθημερινός ερωτισμός» και στόχο την αφύπνιση των αισθήσεών μας στα τελετουργικά περιποίησης του σώματος, με φυσικά συστατικά που έχουν αφροδισιακές ιδιότητες και δρουν άμεσα στη βελτίωση της διάθεσης.
Η ταυτότητα της ηδονίστριας της οικιακής ζωής και της καθημερινότητας, όμως, δεν περιοριζόταν στην απόλαυση στους χώρους του σπιτιού σύμφωνα με την Colwin, αλλά διαπερνούσε και τον τρόπο που η ίδια στεκόταν μέσα στον κόσμο γενικά, ακόμα και το πώς ντυνόταν. Σε φωτογραφίες της που είναι διαθέσιμες στο διαδίκτυο, τα μανίκια της είναι συχνά γυρισμένα μέχρι τον αγκώνα, σαν να βρίσκεται πάντα σε ετοιμότητα, πρόθυμη να πιάσει ζύμη, να στρώσει τραπέζι ή να αγκαλιάσει έναν φίλο που μόλις χτύπησε το κουδούνι – υπάρχει σε αυτή τη λεπτομέρεια μια διαθεσιμότητα, ένα άνοιγμα στη ζωή και το απρόοπτο της κάθε μέρας. Και στα διηγήματά της, όμως, η ένδυση δεν είναι διακοσμητική πληροφορία, αλλά προέκταση των χαρακτήρων, όπως στο A Big Storm Knocked It Over, όπου η ηρωίδα προτιμά να φορά κοντές φούστες και μεγάλα, άνετα πουλόβερ, ενώ στον καρπό της φορά ένα χρυσό ανδρικό ρολόι, κειμήλιο από τον πατέρα της. Το στιλ εδώ αφορά τη μνήμη, τη συνέχεια, την αφήγηση που κουβαλά κάθε αντικείμενο που συμπληρώνει την προσωπική μας ιστορία. Οικιακός αισθησιασμός, λοιπόν, σημαίνει και το να γνωρίζεις και να εκτιμάς από πού προέρχονται όσα σε περιβάλλουν, να θυμάσαι ποιος σου χάρισε ένα αντικείμενο που κοσμεί το σπίτι ή τον καρπό σου, σε ποιο ταξίδι αγόρασες ένα φόρεμα, σε ποια στιγμή της ζωής σου το φόρεσες πρώτη φορά. Η χαρά και η αγάπη για όσα μας ανήκουν δεν πηγάζει μόνο από το ότι τα αποκτήσαμε με κάποιον τρόπο, αλλά και από την καθημερινή χρήση τους, από τη ζωή που έχει ήδη ακουμπήσει πάνω τους.
Το αγαπημένο μου κόσμημα είναι το χρυσό δαχτυλίδι που φορούσε ως chevalier ο παππούς μου και, κάθε φορά που βλέπω το ξεθωριασμένο μπλε σμάλτο του, θυμάμαι με γλυκιά νοσταλγία τον ήχο που έκανε το πολύτιμο –για μένα συναισθηματικά– μέταλλο όποτε χτυπούσε το χέρι του στο γραφείο του γελώντας δυνατά. Μιλώντας για αντικείμενα που συνεχίζουν να ζουν μέσα από τις επόμενες ζωές, έρχεται στη μνήμη μου ένας πρώην σύντροφός μου, ο οποίος είχε εμμονή να φορά τα γαριασμένα φανελάκια του αγαπημένου του παππού κάτω από τα καινούργια πουλόβερ του.
Η επιρροή στα catwalks
Κάτι από αυτή τη βαθιά, αλλά απλή αλήθεια των ενδυμάτων και των αξεσουάρ που υφαίνουν στιλ, συναίσθημα και μνήμη μαζί, φάνηκε να διαπερνά και τις πρόσφατες πασαρέλες της Miuccia Prada για τους οίκους Miu Miu και Prada. Στην ανοιξιάτικη συλλογή 2026 για τη Miu Miu, γυναίκες διαφορετικών ηλικιών εμφανίστηκαν στην πασαρέλα φορώντας ποδιές, ένδυμα που η Miuccia έχει περιγράψει ως από τα πιο αγαπημένα της, αναδεικνύοντας την εργασία και τις ιστορίες των γυναικών-αφανών ηρωίδων που φροντίζουν όλους τους υπολοίπους. Για τη χειμερινή συλλογή 2027, η Miuccia παρουσίασε ρούχα με ατέλειες, ρούχα τσαλακωμένα και layering ως συμβολισμό για τις «στρώσεις» προσωπικής ζωής και πορείας κάθε γυναίκας.
Κόντρα σε όλες τις καμπάνιες με AI τεχνολογία, κόντρα σε όλες τις τάσεις που περνούν και δεν ακουμπούν, κόντρα στην εφήμερη και απογυμνωμένη από συναίσθημα μόδα που κατακλύζει τις οθόνες των κινητών μας, εγώ θα θέλω πάντα να εστιάζω σε όσα μπορούν να μας ξυπνήσουν συναισθηματικές αντιδράσεις και εμμονές. Φέρνω συχνά στο μυαλό μου την εμβληματική καμπάνια των ’90ς για το άρωμα Obsession του Calvin Klein, με μια Kate Moss φωτογραφημένη από τον Mario Sorrenti με τόση απλότητα και οικειότητα, ώστε αυτές οι εικόνες να αποτελούν λυδία λίθο του καθημερινού αισθησιασμού στην ιστορία της μόδας. Μου έχει λείψει να παθαίνουμε εμμονές με τη μόδα, με αρώματα, με απλές καθημερινές τελετουργίες που μας κάνουν να νιώθουμε τον παλμό μας, που ξυπνούν τη φλόγα μέσα μας, που μας κάνουν να σταματήσουμε για λίγο εκεί που είμαστε και δεν μας αφήνουν να προσπεράσουμε κάτι για να πάμε στο αμέσως επόμενο· μου έχει λείψει να μην είναι όλα αναλώσιμα. Κόντρα, λοιπόν, σε όσα «μουδιάζουν» καθημερινά τις αισθητηριακές επεξεργασίες μας, συντάσσομαι με τους «αισθησιαστές της καθημερινότητας».
